Szkodliwe dla zdrowia wpływy pleśni domowej

Pleśnie i wytwarzane przez nie toksyny stają się obecnie główną przyczyną niebezpiecznych infekcji na całym świecie, w związku
z czym konieczne jest podjęcie szeroko zakrojonej profilaktyki.

WSTĘP

W ostatnich latach coraz częściej zwraca się na bardzo realny problem pleśni (grzybów) występujących, zarówno wewnątrz pomieszczeń domowych, jak i w miejscu pracy, oraz na bardzo realne niebezpieczeństwo dla zdrowia ludzi wystawionych na ich działanie. Niniejsza praca jest prezentacją Amerykańskiej Akademii Medycyny Środowiskowej (American Academy of Envi-ronmental Medicine; w skrócie AAEM), której celem jest przedstawienie obecnej wiedzy z zakresu niekorzystnych dla zdrowia efektów wywoływanych przez pleśnie domowe. W literaturze medycznej istnieje duża liczba danych świadczących o wielu różnych wpływach na zdrowie pacjentów wystawionych na działanie pleśni unoszących się w powietrzu.
 
Znajdujące się w atmosferze domu pleśnie często są przyczyną niekorzystnych wpływów na zdrowie ludzi w postaci uszkodzeń i zaburzeń czynności wielu organów i układów, w tym układu oddechowego, nerwowego, immunologicznego, a także układów hematologicznych i skóry. Pleśń domowa często bywa również przyczyną zagrażających życiu infekcji ogólnoustrojowych u pacjentów z osłabionym układem immunologicznym.

POWSZECHNE WYSTĘPOWANIE PLEŚNI W ŚRODOWISKU DOMOWYM

Grzyby (lub pleśnie) są wszechobecne wewnątrz i na zewnątrz domu. Pleśnie często są rozsiewane za pośrednictwem unoszących się w powietrzu sporów (zarodników). Zarówno same pleśnie, jak i ich zarodniki, potrzebują do rozwoju wilgoci oraz źródeł pokarmu, takich jak błonnik lub butwiejąca żywność. Kiedy spory pleśni pęcznieją pod wpływem wody i zaczynają rosnąć, wydłużają się, tworząc przypominające balonik protuberancje (strzępki - hyphae), które wydzielają enzymy trawienne i miko toksyny (toksyny grzybicze), przy pomocy których grzyb trawi źródło pokarmu w celu podtrzymania swojego wzrostu.

Zidentyfikowano około 100000 gatunków grzybów. Prawdę mówiąc, szacuje się, że grzyby stanowią 25 procent światowej biomasy. Przeprowadzone w Ameryce Północnej i Europie różne badania domowego środowiska podają, że zauważalne uszkodzenia przez pleśnie/wodę są obecne w 23 do 98 procent wszystkich domów. Brak jest obecnie oficjalnych standardów określających dopuszczalne stężenie grzybów w atmosferze domowej, tym niemniej stężenia w liczbie od 150 do 1000 tworzących kolonie jednostek na metr sześcienny powietrza (cfu/m3) są traktowane jako stwarzające problemy zdrowotne. W licznych doniesieniach udokumentowano, że domowa atmosfera bywa często skażona zarodnikami grzybów w stężeniu przekraczającym 1000 cfu/m3.
Najpospolitszymi grzybami występującymi w domach są Cladosporium, Aspergillus i Penicillium. Często w domach występują również takie gatunki, jak Alternaria, Stachybotrys, Rhizopus, Mucor, Wallemia, Trichoderma, drożdżaki, Botrytis, Epi-coccum i Fusarium.

Bardzo często dochodzi do zajęć nieruchomości, procesów sądowych i dochodzeń ubezpieczeniowych wynikających z problemów, których źródłem są pleśnie. Ogranizacja Policyholders of America donosi o około 50 telefonach tygodniowo informujących o podlegających zajęciu domach z pleśnią. W roku 2002 do sądów w Stanach Zjednoczonych trafiło około 10 000 spraw związanych z pleśnią. W roku 2002 w samym tylko Teksasie towarzystwa ubezpieczeniowe wypłaciły z tego tytułu 2 miliardy dolarów.

RÓŻNE PROBLEMY ZDROWOTNE ZWIĄZANE Z PLEŚNIĄ

Wielu pacjentów donosi o różnorakich efektach chorobowych wynikających z wystawienia na działanie pleśni. Na spotkaniu w Dallas w roku 2003 (XXI Doroczne Sympozjum w sprawie Człowieka i Jego Środowiska, Teksas, czerwiec 2003) zaprezentowano badania ponad 1600 pacjentów cierpiących z powodu szkodliwego działania grzybów.
 
Oto cytaty z niektórych badań:
48 pacjentów wystawionych na działanie pleśni, których zbadał Lieberman, cierpiało na następujące schorzenia:
1. Bóle mięśni i stawów - 71%.
2. Zmęczenie/słabość - 70%.
3. Zaburzenia neurokognitywne - 67%.
4. Zapalenia zatok - 65%.
5. Bóle głowy - 65%.
6. Problemy natury żołądkowo-jelitowej - 58%.
7. Zadyszka - 54%.
8. Niepokój/depresja/rozdrażnienie - 54%.
9. Problemy ze wzrokiem - 42%.
10. Napięcia w klatce piersiowej - 42%.
11. Bezsenność - 40%.
12. Zawroty głowy - 38%.
13. Drętwienie/mrowienia - 35%.
14. Zapalenie krtani - 35%.
15. Mdłości - 33%.
16. Wysypka na skórze - 27%.
17. Dreszcze - 25%.
18. Palpitacje serca - 21%.
   
U 159 badanych pacjentów wystawionych na działanie pleśni wewnątrz budynku Rea wykrył następujące dolegliwości:
1. Zmęczenie -100%.
2. Nieżyt nosa - 65%.
3. Utrata pamięci oraz inne problemy o charakterze neuropsychiatrycznym - 46%.
4. Problemy z oddychaniem - 40%.
5. Bóle mięśni - 29%.
6. Zespół podrażnienia pęcherza - 25%.
7. Zapalenie naczyń - 4,7%.
8. Obrzęk naczyniowo-ruchowy - 4,0%.

Powyższe ustalenia kliniczne dowodzą wieloukładowych niekorzystnych wpływów ze strony unoszących się w powietrzu zarodników pleśni. Posiadamy obecnie szereg danych dowodzących, że wystawienie na działanie unoszących się w atmosferze domowej zarodników grzybów może prowadzić do szeregu niebezpiecznych dla zdrowia skutków w wielu organach.

MECHANIZMY POWSTAWANIA DOLEGLIWOŚCI ZWIĄZANYCH Z PLEŚNIĄ

Grzyby są zdolne do wywierania niekorzystnych dla zdrowia wpływów poprzez infekcję, uczulanie i toksyczność.

Poważne infekcje takimi grzybami, jak Candida, Aspergillus i Pneumocystis, są bardzo pospolite i dotyczą głównie pacjentów z obniżoną odpornością. Grzyby, takie jak Candida, Histoplasmosis, Cryptococcus, Blastomyces i Cocci-dioides, mogą infekować ludzi z obniżoną odpornością wewnętrznie. Z kolei grzyby, takie jak Trichophyton, Candida i Malasezia, wywołują zazwyczaj niewielkie infekcje skóry u czynnych immunologicznie ludzi.

Wyodrębniono co najmniej 70 alergenów ze sporów, części wegetatywnych i małych kawałeczków grzybów (o wielkości 0,3 mikrona, a nawet mniej). Uczulenia na grzybicze alergeny są bardzo pospolite i w przeglądzie 17 badań okazało się, że u 6 do 10 procent ogólnej populacji i od 15 do 50 procent ludzi nadwrażliwych (atopowych) występuje natychmiastowa reakcja skóry na grzyby.

Grzyby wytwarzają różnorodne toksyczne chemikalia zwane mikotoksynami.1 Oto kilka pospolitych miko toksyn:
1. Aflatoksyny - bardzo aktywne czynniki rakotwórcze i uszkadzające wątrobę wytwarzane przez niektóre rodzaje z gatunku Aspergillus.
2. Ochratoksyny - nefrotoksyczne i rakotwórcze - wytwarzane przez niektóre rodzaje Aspergillus i Penicillium.
3. Sterigmatocystyna - immunosupresyjna i powodująca raka wątroby, wytwarzana głównie przez gatunek Aspergillus, szczególnie przez Aspergillus versicolour (Aspergillus różnobarwny).
4. Trichotheceny - wytwarzane głównie przez gatunki Stachybotrys i Fusarium; są doniesienia mówiące, że inhibitują syntezę protein oraz powodują krwotoki i wymioty.
Grzyby wytwarzają również betaglikany, które oddziałują na układ immunologiczny. Zapach pleśni pochodzi głównie z lotnych związków organicznych.

Niekorzystne dla ludzi i zwierząt skutki skażonych mikotoksynami pokarmów są dobrze znane od początku XX wieku, natomiast uszkodzenie mykotoksynami poprzez ich inhalowanie wciąż jest poddawane w wątpliwość. Z braku etycznych kontrolowanych badań wykonanych na ludziach inhalujących mykotoksyny możemy posłużyć się jedynie kontrolowanym wystawieniem na nie zwierząt oraz badaniami epidemiologicznymi na ludziach. Literatura podaje, że znaczne ilości mykotoksyn (w tym ochratoksyny, sterigmatocystyna i trichotheceny) są obecne w kurzu domowym oraz w grzybowych sporach, które mogą być absorbowane poprzez drogi oddechowe. We krwi pacjentów wystawionych na bytujące w domu grzyby z gatunku Stachybotrys wykryto mierzalne poziomy wytwarzanej przez te grzyby krwotocznej toksyny stachylysiny. W moczu pacjentów wystawionych na intensywnie występujące w domu grzyby, w przeciwieństwie do grupy kontrolnej nie wystawionej na ich wysoki poziom, stwierdzono znacząco wyższe poziomy mykotoksyn z grupy trichothecen. Poziom ochratoksyn we krwi okazał się znacznie wyższy u pracowników przemysłu spożywczego wystawionych na działanie zawieszonych w powietrzu tych toksyn niż u nie wystawionych na takie oddziaływanie członków grupy kontrolnej. Te obserwacje wyraźnie wskazują na inhalowanie jako drogę wnikania tych toksyn do organizmu.

POBIERANIE PRÓBEK DLA USTALENIA WYSTAWIENIA NA DZIAŁANIE PLEŚNI

Badanie grzybów domowych odbywa się najczęściej przy pomocy pomiaru ilości zawieszonych w powietrzu zdolnych do życia lub wszystkich (zdolnych i niezdolnych do życia) zarodników. Niektóre metody pobierania próbek zdolnych do życia zarodników grzybów, jak na przykład próbkowanie Andersena, polega na pobieraniu ich z powietrza przez kilka minut.
Płytki osadnikowe są niedrogim sposobem uzyskania półilościowej miary poziomu grzybów zawieszonych w powietrzu. Liczba unoszących się w powietrzu zdolnych i niezdolnych do życia sporów może znacznie się zmieniać w ciągu zaledwie kilku minut, stąd w celu dokładnego ustalenia poziomu zarodników grzybów w powietrzu konieczne może być wielokrotne pobieranie próbek.
Jednak pomiar grzybów znajdujących się w powietrzu nie uwzględnia skażenia nie zawieszoną w nim pleśnią, która występuje w kurzu lub na różnych powierzchniach (często widoczną gołym okiem), oraz mykotoksynami znajdującymi się w powietrzu, kurzu i na powierzchniach. W związku z tym często zaleca się także dodatkowe sprawdzenie osiadłego kurzu na zawartość w nim grzybów i mykotoksyn oraz powietrza na zawartość w nim mykotoksyn.
W identyfikacji pleśni, ich alergenów i mykotoksyn występujących w domowych środowiskach użyteczne okazać się mogą również inne metody, takie jak PCR (poly-merase chain reaction - łańcuchowa reakcja polimerazy), ELISA (Enzyme-Linked Immunosorbent Assay - test immunoenzymosorbcyjny) oraz pomiary wytwarzanych przez grzyby lotnych organicznych związków chemicznych, polisacharydów, ergosterolu i betaglikanów.
Użyteczne opisy metod próbkowania znaleźć można u Pasanena i Machera. W poszukiwaniu informacji w zakresie klasyfikacji, identyfikacji i biologii pospolitych grzybów domowych zajrzeć należy do Samsona. Jest też kilka dobrych przewodników poświęconych zapobieganiu i rozwiązywaniu problemów związanych z grzybami domowymi.

WYSTAWIENIE NA DZIAŁANIE DOMOWYCH PLEŚNI I ZWIĄZANE Z TYM PROBLEMY Z ODDYCHANIEM

Wiele epidemiologicznych badań potwierdziło, że wystawienie w domu na działanie pleśni i/lub ciągłej wilgoci może przyczynić się do nasilenia występowania astmy/sapki, zarówno u dzieci, jak i dorosłych. Astma i związane z nią schorzenia są bardzo pospolite w Stanach Zjednoczonych i występują u 5,4 procent wszystkich obywateli oraz u 27 procent miejskich dzieci. Badania niemowląt wykazały, że większe wystawienie na działanie grzybów wiąże się z częstszą sapką, kaszlem i chorobami przewodu oddechowego. Wyższe w domu poziomy betaglikanu wiązane są ze znacznym podwyższeniem poziomu duszności i bólów stawów. Są doniesienia mówiące, że pozaprzemysłowe, zawodowe wystawienie na działanie pleśni wiąże się ze znacznie wyższymi poziomami występowania astmy, zapalenia zatok, podrażnienia skóry i oczu oraz chronicznego zmęczenia.
W ramach pewnych badań ustalono, że pacjenci wystawieni na działanie grzybów domowych mieli znacznie uboższą akcję płuc niż członkowie nie wystawionej na ich działanie grupy kontrolnej. Wyższe stężenia grzybów poza budynkiem wiążą się z wyższą liczbą zgonów spowodowanych przez astmę oraz większą liczbą przypadków astmy u dzieci i młodzieży. Odnotowano, że próbne wystawienie na działanie ekstraktów Penicillium i Alternarii, równoważne wysokiemu poziomowi grzybów w powietrzu poza domem, ostro zahamowało czynność płuc u astmatyków. Uczulenie skóry na Alternarię wiąże się ze znacznie większym ryzykiem zahamowania oddechu. Różne badania o charakterze epidemiologicznym wiążą uczulenie skóry z pospolitymi grzybami domowymi, podobnie jak częstsze występowanie, i to ostrej formie, astmy oraz przypadków zapalenia zatok.
Zawiesina sporów grzybów w powietrzu powoduje zapalenie zatok, oskrzelowopłucną grzybicę kropidlakową i nadwrażliwościowe zapalenie płuc. Szacuje się, że 14 procent populacji USA cierpi na zapalenia zatok obocznych nosa (rhinosinusitis) i dolegliwości pokrewne.
Alergiczne grzybicze zapalenie zatok zdiagnozowano na podstawie wzrostu grzybów w wydzielinie nosowej oraz obecności alergicznej mucyny u 93 I procent spośród 101 pacjentów poddanych operacyjnemu leczeniu zatok. W innych badaniach udało się pobrać i wyhodować grzyby z zatok 56 procent spośród 45 pacjentów poddanych endoskopowej operacji zatok z powodu chronicznego zapalenia zatok nosowych. Długotrwałe łączne badania 639 pacjentów z alergicznym grzybiczym zapaleniem zatok wykazały, że lecznicze kroki podjęte w kierunku zredukowania wystawienia na działanie grzybów (poprzez zastosowanie na przykład filtrów powietrza, jonizato-rów, kontrolerów wilgotności i rozpylaczy do nosa przeciw drobnoustrojom) znacząco obniżyły ilość zapaleń zatok nosowych oraz poprawiły morfologię śluzówki nosa. W wyniku tych badań wysunięto wniosek, że niemożność zmniejszenia liczby zawieszonych w powietrzu sporów grzybów do poziomu mniejszego od 4 na godzinę uniemożliwia pozbycie się zapalenia zatok.
Chociaż dawniej leki przeciwgrzybicze nie były zasadniczo zalecane w leczeniu grzybiczego zapalenia zatok, to jednak ostatnie badania dowodzą korzystnego wpływu doustnego i nosowego podawania leków pacjentom z zapaleniem zatok. Wiele badań wiąże wystawienie na działanie grzybów w pomieszczeniach zamkniętych z zapaleniem płuc z powodu nadwrażliwości.

GRZYBY Z GATUNKU STACHYBOTRYS I ICH EFEKTY KRWOTOCZNE

Wystawienie w pomieszczeniach zamkniętych na wysokie dawki grzybów Stachybotrys, Aspergillus i innych powiązano w rezultacie analizy epidemiologicznej z krwotokami płuc niemowląt. Chociaż po odkryciu tego związku powstały dodatkowe pytania, to jednak spełnia on kryteria związku przyczynowego. Ostry niemowlęcy krwotok płucny może okazać się zabójczy, a kiedy dziecku udaje się wyjść z niego z życiem, pozostają u niego uszkodzenia naczyń krwionośnych płuc oraz depozyty hemosyderyny w makrofagach płuc, które można zobaczyć w próbkach tkanek uzyskanych w czasie wziernikowania oskrzeli (bronchoskopii).
Grzyby Stachybotrys wytwarzają wiele rodzajów toksyn grzybiczych (mikotoksyn) typu trichotheceny (w tym satra-toksyny), kilka epimerów roridinowych, verrucarin J i B oraz hemolizync. Z grzybów Stachybotrys zebranych w domach, w których przebywały niemowlęta z krwotokiem płuc, oraz z serum pacjentów wystawionych w swoich domach na ich działanie wyizolowano krwotoczną proteinę o nazwie stachy-lizyna (stachylysin). Istnieje przypuszczenie, że niemowlęta z ich szybko rozwijającymi się płucami są bardziej podatne na toksyczne wpływy mikotoksyn grzybów Stachybotrys. Badania z udziałem wystawionych na nie dorosłych osób wykazały znacznie częstsze występowanie u nich problemów ze zdrowiem, takich jak kłopoty z dolną częścią dróg oddechowych, sapka, podrażnienie skóry i oczu, symptomy przypominające grypę oraz chroniczne zmęczenie. Grzyby Stachybotrys wyizolowano z płuc dziecka cierpiącego na hemosyderozę płuc.

ZMIANY IMMUNOLOGICZNE

Wystawienie na działanie grzybów może doprowadzić do zmiany parametrów immunologicznych. Z pewnych badań wynika, że pacjenci wystawieni na działanie grzybów mają w serum wyższy poziom antyciał IgG, IgA i IgM na grzyby pospolite, trichotheceny i satratoksyny. Poziom przeciwciał IgG na dziewięć pospolitych grzybów domowych występujących w szkołach z pleśnią był znacząco wyższy u osób z zapaleniem zatok niż u osób nie cierpiących na to zapalenie. Inne badania podkreślają brak istotnego wzrostu grzybiczej IgG lub grzybiczej IgE108 u pacjentów wystawionych na działanie grzybów.
Wystawienie na wpływy grzybów w domu wiąże się ze zmienionym poziomem komórek T4, T8 i NK oraz wyższymi poziomami autoprzeciwciał. Wystawienie wewnątrz domu na działanie glikanu jest wiązane z niższą proporcją cytotoksycznych komórek T (CD8+SF61+) oraz z wyższym wydzielaniem czynnika martwicy nowotworu niż w przypadku domów o niższym poziomie betaglikanów.
Badania na zwierzętach, którym podano doustnie takie pospolite mykotoksyny, jak aflatoksyny, ochratoksyny i trichotheceny, wykazują znaczne upośledzenie immunologii, w tym depresję komórek T, komórek B oraz odporności makrofagów. Badania ludzkiej linii komórek wykryły również, że wiele grzybiczych toksyn może tłumić komórki T, komórki B oraz aktywność NK przy stężeniu w serum podobnym do występującego u pacjentów wystawionych na działanie pleśni domowych.

Jak z tego wynika, wystawienie na działanie znajdujących się w powietrzu mikotoksyn (toksyn grzybiczych) jest szkodliwe dla układu immunologicznego.

NEUROLOGICZNE DYSFUNKCJE

Wystawienie na działanie występujących w powietrzu pleśni domowych powoduje dysfunkcję układu neurologicznego i kognitywny deficyt. Doniesienia kliniczne na temat stanów dużych grup pacjentów wystawionych na działanie pleśni zawierają dane mówiące o znacznym zmęczeniu i osłabieniu w 70-100 procentach przypadków oraz dysfunkcji neurokognitywnej, włącznie z utratą pamięci, rozdrażnieniem, niepokojem i depresją, wśród 40 procent pacjentów. U dużej liczby pacjentów wykryto również odrętwienie, mrowienie i drżenie. Te oznaki i symptomy stanowią klasyczne objawy neurotoksyczności.
Badania 43 pacjentów wystawionych na wpływ pleśni ujawniły, że ich wyniki w wielu testach neuropsychiatrycznych, w tym w teście szybkości odzyskiwania równowagi po kołysaniu, refleksu mrugania, rozpoznawania kolorów, czasu reakcji i siły uchwytu lewej ręki (w każdym przypadku P<0,0001) były gorsze od wyników 202 członków grupy kontrolnej.
Ilościowe badania elektroencefalografem odnotowały również znacząco dłuższe okresy utajenia nerwowego u pacjentów wystawionych na wpływ pleśni. Trójgłowicowe skanowanie mózgu metodą SPECT2 ujawniło neurotoksyczne obrazy u 26 spośród 30 (87%) pacjentów wystawionych na działanie grzybów.
Badania iriscorderem3 autonomicznych funkcji nerwowych 60 pacjentów wystawionych na działanie grzybów ujawniło u 95 procent nienormalne autonomiczne reakcje źrenicy. Badania czułości na wizualne kontrasty były często nienormalne u pacjentów narażonych w domu na działanie pleśni.
Dodatkowe badania dowodzą, że pacjenci wystawieni na działanie pleśni mają znacznie gorsze wyniki testów na skupienie uwagi, równowagę, czas reakcji, werbalne przypominanie, koncentrację pamięci i opukiwanie palcem. Większość tych pacjentów doświadczyło wielu problemów ze zdrowiem, w tym chronicznego zmęczenia, bólów głowy, bezsenności oraz zmniejszonego wyczucia równowagi, koncentracji i uwagi.
Badania 10 dzieci i 378 dorosłych narażonych na działanie pleśni w domu wykazały u nich znacznie więcej neurofizjologicznych zaburzeń niż u osobników kontrolnych, które dotyczyły nienormalnego obrazu pnia mózguj.
Duża liczba obiektywnych neuropsychologicznych obserwacji pacjentów z objawami stanowi wsparcie obserwacj mówiących, że wystawienie na pleśnie domowe może mieć niekorzystny wpływ na stan zdrowia.

DYSFUNKCJA NEREK

Pleśnie mogą być również przyczyną dysfunkcji nerek Dobrze wiadomo, że pożywienie skażone ochratoksyną jes nefrotoksyczne. Znane są badania rodziny, u której wystąpiło narastające pragnienie i oddawanie moczu, letarj i wysypka na skórze. W wyniku badań w kurzu ich domi wykryto znaczne ilości ochratoksyny. Po przeniesieniu sii do innego mieszkania rodzina wróciła do zdrowia.

ZAGRAŻAJĄCE ŻYCIU INFEKCJE GRZYBAMI OSÓB 0 OBNIŻONEJ ODPORNOŚCI

W ostatnich latach wśród pacjentów o obniżonej odpór ności gwałtownie rośnie liczba zagrażających życiu infekcj przez Aspergillus i inne pospolite grzyby. Inwazyjna grzybic: kropidlakowa bardzo często występuje u pacjentów o obniżonej odporności, a mianowicie w przypadkach transplantacji płuc (17-26 procent przypadków), alogenicznyclh  przeszczepów szpiku (5-15 procent przypadków), ostre białaczki (5-24 procent przypadków) oraz przeszczepów serca (2-13 procent przypadków). Nawet przy zastosowanii silnych leków przeciwgrzybiczych i intensywnego leczeni: w szpitalu śmiertelność w przypadku osób o osłabionej od porności w następstwie inwazyjnej grzybicy kropidlakowe waha się w granicach od 50 do 99 procent.
Kontrola środowiska odgrywa kluczową rolę w zapobie ganiu infekcjom grzybicą kropidlakowa. Kilka badań wiążi sposób konstrukcji szpitali z rosnącą liczbą inwazyjnej grzy bicy kropidlakowej. Okazało się, że środki kontroli środowiska, takie jak filtry HEP A4, uszczelnianie pomieszczeń, regularne czyszczenie pomieszczeń oraz stosowanie przeciw-grzybiczej farby typu copper-8-quinolate, znacznie redukują liczbę zawieszonych w powietrzu Aspergillus i co za tym idzie, zmniejszają liczbę przypadków inwazyjnej grzybicy kropidlakowej u pacjentów szpitali o zmniejszonej odporności.
Pozostałe współczesne badania dowodzą, że duża liczba sporów Aspergillus może rozprzestrzeniać się poprzez przewody wodociągowe i że czyszczenie łazienek może w dużym stopniu obniżyć ich ilość w powietrzu.

DIAGNOZOWANIE I LECZENIE CHORÓB WYWOŁANYCH PLEŚNIAMI

Dokładne historie - środowiskowa i medyczna - stanowią pierwszy ważny krok w diagnozowaniu pacjenta podejrzanego o to, że jego problemy zdrowotne wynikają z kontaktu z pleśnią. Szczególną uwagę należy zwracać na wszelkie dane dotyczące wystawienia na widoczne pleśnie lub zniszczenia spowodowane przez wilgoć w domu lub w miejscu pracy. Pobranie ze środowiska próbek żywych sporów - sporów i mikotoksyn unoszących się w powietrzu oraz zawartych w kurzu - może dostarczyć ważnych informacji o wystawieniu na pleśnie. W przypadku pacjentów z uzasadnionym podejrzeniem o kontakt z grzybami mamy do dyspozycji cały szereg wyrafinowanych testów laboratoryjnych wykrywających:

1) przeciwciała na pleśnie i mikotoksyny w serum,
2) czynniki immunologiczne,
3) mykotoksyny w moczu i we krwi,
4) kilka ważnych parametrów (w tym elektrolity, cukier we krwi i status nerek) przy wykorzystaniu podstawowego panelu metabolicznego.

Wszystkich pacjentów wystawionych na działanie pleśni należy poddać testowi czułości na kontrasty. Zastosowanie standardowych neuropsychologicznych testowych zestawów oraz testowania autonomicznego nerwów, EEG i technik obrazowani mózgu, takich jak SPECT i MRI5, może być bardzo użyteczne w dokumentowaniu wynikających z kontaktu z pleśnią neurologicznych uszkodzeń. Zastosowanie testu funkcji oddechowych bywa równie użyteczne w przypadku pacjentów z objawami oddechowymi.

Jeśli objawy i/lub przegląd układów pacjenta sugerują zaangażowanie uszu, nosa, gardła, układu żołądkowo-jelitowego, oczu lub serca, wówczas należy skonsultować się z lekarzem specjalistą od wystawienia na szkodliwe wpływy środowiska (mogą to być lekarze specjaliści largolodzy, gastroenterolodzy, oftalmolodzy lub kardiolodzy). Zaniedbania w wykonaniu obiektywnego oszacowania umożliwiającego określenie dysfunkcji organów lub układów wynikają z obecnego przekonania, że wystawienie na zawieszone w powietrzu pleśnie nie ma zbyt szkodliwego wpływu na zdrowie.

Jako potencjalne źródła problemów ze zdrowiem należy brać również pod uwagę inne pospolite wystawienia na warunki występujące w pomieszczeniach zamkniętych. Pospolite, nie związane z grzybami, czynniki środowiskowe to zła wentylacja, tlenek węgla pochodzący z niesprawnych źródeł ciepła, pestycydy, dym papierosowy, petrochemiklia, jakie występują na przykład w środkach czyszczących, materiałach budowlanych i rozpuszczalnikach, formaldehyd z odgazowanych dywanów i materiałów budowlanych, bakterie i alergeny z futer, pióra i ślina pospolitych zwierząt domowych, takich jak karaluchy, roztocza, koty, psy, ptaki chowane w klatkach oraz gołębie. Ozon, dym tytoniowy, formaldehyd, alergen karaluchów oraz wirusowe infekcje mogą działać w połączeniu z grzybami synergistycznie i pogarszać stan astmy oraz nieżytów nosa.

Najważniejszą częścią leczenia pacjentów wystawionych na działanie pleśni jest unikanie wystawiania na nie oraz usunięcie skażenia pleśnią w domu oraz w miejscu pracy. Wszelkie przecieki wody oraz zalane lub zawilgocone powierzchnie należy natychmiast doprowadzić do właściwego stanu. Należy oczyścić nieporowate powierzchnie, takie jak posadzki i ściany, na których widać ślady wzrostu pleśni. Porowate, nasiąknięte wodą powierzchnie, takie jak dywany i meble należy wyrzucić. W celu kontroli rozwoju pleśni konieczne jest kontrolowanie wilgotności pomieszczeń. Wykorzystanie klimatyzatorów i osuszaczy może w dużej mierze zredukować letnie stężenia pleśni w powietrzu zamkniętych pomieszczeń. Ilość grzybów zawieszonych w powietrzu znacząco obniżyć mogą również filtry powietrza HEP A. Przy czyszczeniu zawilgoceń domowych lub pleśni należy używać wyposażenia ochronnego, takiego jak maski, a najlepiej zaangażować firmę specjalizującą się w tego typu pracach.
Udowodniono, że stosowanie podjęzykowej lub iniekcyjnej immunoterapii przeciw grzybom może być bardzo pomocne w przypadku pacjentów uczulonych na pospolite pleśnie domowe, takie jak Alternaria i Cladosporium herba-ium. Inne środki zaradcze, które okazały się pożyteczne, to:

1) detoksykacja (sauny, pomieszczenia do masażu i ćwiczeń),
2) korygowanie ujawnionych niedoborów odporności,
3) stosowanie w określonych przypadkach donosowych lub doustnych leków przeciwgrzybiczych.
Badania na zwierzętach laboratoryjnych sugerują, że wysokiej jakości dieta z odpowiednią dawką przeciwutleniają-cych witamin, selenu, fitochemikaliów, metioniny oraz całej gamy protein może zredukować szkodliwe wpływy mikotoksyn zawartych w pokarmach.

PODSUMOWANIE

Wystawienie na unoszące się w powietrzu pleśnie i/lub mikotoksyny wpływa niekorzystnie na stan wielu układów ludzkiego organizmu, czego dowodzi ponad 100 prac przytoczonych w przypisach6. Specjaliści od opieki zdrowotnej, kierownicy budów, właściciele domów i całe społeczeństwo powinni być bardziej świadomi potencjalnych zagrożeń dla zdrowia ze strony pleśni i mikotoksyn, a także potrzeby właściwego odnawiania budynków oraz właściwego diagnozowania i leczenia pacjentów. W literaturze medycznej i doniesieniach klinicznych jest wystarczająca liczba danych dowodzących niekorzystnych wpływów pleśni i mykotoksyn znajdujących się w powietrzu w zamkniętych pomieszczeniach, które absorbowane poprzez drogi oddechowe mogą stanowić główne źródło zakażeń we wszystkich trzech formach: infekcja, alergia i toksyczność.

Przełożył Jerzy Florczykowski
Przypisy:
1. Mikotoksyny (toksyny grzybicze) to produkty przemiany materii wytwarzane przez pleśń. Są to niewidoczne, trujące substancje produ-
kowane przez pleśń w ekstremalnych warunkach (nagłe zmiany temperatur, bardzo wysoka lub bardzo niska temperatura). Ich działanie może być bardzo szkodliwe dla organizmu, przy czym objawy są początkowo mało zauważalne. Kiedy widać efekty działania mikotoksyn, wówczas szkody na zdrowiu mogą być już znaczne, często nieodwracalne. Mikotoksyny pozostają w karmie, nawet gdy nie ma już pleśni. Są odporne na temperaturę, suszę, światło. - Przyp. tłum.
2. Skrót od Single Photon Emission Computed Tomography - metoda emisyjnej tomografii pojedynczego fotonu poprzez koncentrację wprowadzonych do ciała pacjenta radionuklidów. Do skanowania stosuje się trójgłowicowe kamery a do rekonstrukcji obrazu algorytmy matematyczne. - Przyp. tłum.
3. Przyrząd do badania odruchu źrenic składający się z części pomiarowej przypominającej kształtem gogle z podłączoną kamerą wideo oraz z części kontrolnej z monitorem i mikrokomputerem wyposażonym w program kontrolujący powstawanie bodźca świetlnego oraz analizujący dane. - Przyp. tłum.
4. Skrót od High Efficiency Particulate Arrestors (wychwytywacze cząstek wysokiej wydajności). - Przyp. tłum.
5. Skrót od Magnetic Resonance Imaging (obrazowanie za pomocą rezonansu magnetycznego). - Przyp. tłum.
6. Zainteresowanych przypisami załączonymi do tego artykułu odsyłamy do oryginalnej, angielskojęzycznej wersji tego artykułu zamieszczonej pod adresem http://www.acnem.org/journal/23-l_april_2004/in-door_moulds.htm. - Przyp. red.
Od redakcji:
Niniejszy artykuł po raz pierwszy ukazał się w australijskim magazynie Journal of the Australasion College of Nutritional 8 Environ-mentol Medicine, vol. 23, nr 1, kwiecień 2004, str. 3-8. Artykuł ten można również uzyskać pod adresem internetowym http://www. acnem.org/journal/23-1_apriL2004/indoor_moulds.htm. Artykuł drukujemy za zgodą autorów oraz ACNEM (Australasian College of Nutritional & Environmental Medicine - Australijski College Medycyny Żywieniowej i Środowiskowej), którego strona internetowa znajduje się pod adresem http://www.acnem.org.


Artykuł umieszczono za zgodą redakcji Nexus

 

Komentarze  

# emi 2010-08-16 13:39
Witam! mam pytanie.Gdzie i do kogo mogę zwrócić się o pomoc, pobierania próbek grzyba i pleśni w mieszkaniu?Czy za takie badanie będę musiała płacić ?jestem samotną matką3 dzieci,nasze zdrowie ciągle się pogarsza.nadmie niam że lokal należy do miasta.proszę o pomoc ,ponieważ ADMY
CIĄGLE MAJĄ JAKIEŚ WYMÓWKI ,OBIETNICE BEZ POKRYCIA ,TRWAJĄ JUŻ 9 ROK .BRAK MI SIŁ NA WALKĘ.POZDRAWIA M ZDESPEROWANA DANKA
Odpowiedz
+3 # mariov 2010-08-23 20:24
W Polsce zajmuje się tym SANEPID. Jeśli SANEPID nie jest w stanie sprostać co sprawdziłem sam osobiście w Warszawie to niektóre Szpitale mają specjalne laboratoria mykologiczne.
Jednak będą to spore koszta. Najlepszym wyjściem wydaje się zgłoszenie na badanie typu Volla lub test Vega w metodzie Volla (Vegatest) do odpowiedniej placówki. W Warszawie np. www.ensoel.pl . Można poszukać w swoim rejonie. Jeśli osoba wykonująca test będzie się znała na rzeczy to będzie to najbardziej ekonomiczna metoda i najszybsza.
Odpowiedz
+2 # sławek 2010-09-12 14:04
w policyjnym pomieszczeniu o powierzchni ok 10 m2 na ścianie jest od około roku wilgoć, pleśń, plamy, tynk odpada i kuszeje. zgłaszano to kierownictwu ale bez skutku do tej pory. w międzyczasie policjant tam urzędujący w ciągu 3 m-cy dwukrotnie chorował na zapalenie oskrzeli, czy ma to związek z tą pleśnią, jak bardzo zagraża to zdrowiu, jakie kroki podjąć?
Odpowiedz
+4 # Kasiazelbeen 2010-12-09 14:48
Mam male dziecko 1.5 miesiaca. W domu zaczal pokazywac sie grzyb plesniowy.W jaki sposob bedzie ono na niego reagowac? Co mu moze zagrazac? I jak mam walczyc z tym grzybem??
Odpowiedz
# Kasiazelbeen 2010-12-09 14:48
???
Odpowiedz
# HARRY LINK 2011-01-17 13:45
Napewno cos , z wymienionych powyzej powiklan. Jeszcze zapomnieli dopisac -ostry kaszel,zapaleni e pluc. .
Odpowiedz
+4 # Loluś 2011-01-31 07:46
Witam:-) Mam wielki problem.Od ponad roku mam w domu grzyb( w kolorze czarnym) Od tej pory mój stan zdrowia bardzo się pogorszył.Boli mnie praktycznie wszystko,zatrzy mała mi się miesiączka mam mięsniaka na macicy,bóle głowy ,mięśni,brzucha itp. Mieszkam z córeczką dziewczynka ma 12 lat i jej stan zdrowia również się pogorszył na wirusy i inne infekcję żadne leki nie działają czujemy się fatalnie.Proszę o poradę będę wdzięczna.
Odpowiedz
+3 # myfsz1986 2011-03-22 09:10
bardzo szybki i stostunkowo tanim sposobem na pozybycie sie plesni we wlasnym zakresie jest kupienie preparatu PUFAS jest on dostepny w leroy merin, sama tego probowalam pomaga jednak jet to srodek toksyczny wiec najlepiej nie robic tego jak sa dzieci w domu, sama mialam taki problem i to polecil mi znajomy. stosowanie jest opisane na opakowaniu, tylko tak jak pisalam najlepiej jak nie ma w domu dzieici i trzeba pozniej przewietrzyc porzadnie mieszkanie.
Odpowiedz
# Bartosz 2011-11-10 14:08
Mam pytanie, ponieważ w mojej rodzinie doszło do zakażenia, i podejrzewamy działanie pleśni. Kobieta w zagrożonej ciąży miała krótkotrwały kontakt z wysokim stężeniem pleśni, na skutek czego urodziła przedwcześnie - 3 miesiące przed terminem(dzieck o musiało się urodzić ponieważ organizm był zakażony). Oboje mają zakażenie ogólne, dziecko najprawdopodobn iej nie przeżyje. Są podejrzenia sepsy.
Odpowiedz
+6 # Bartosz 2011-11-10 14:09
Do silnych skurczy i bóli doszło następnego dnia wieczorem po kontakcie z pleśnią (po 24h), z rana nastąpił poród. Kontakt z pleśnią trwał może minute, ale dało się zauważyć wysokie stężenie pleśni w powietrzu. Miało to miejsce po wejściu do nieużywanego pomieszczenia, w którym rozwinęła się pleśń (wilgoć i niska temperatura oraz ubrania na podłodze ułatwiły szybki rozwój pleśni). Pleśń znajdowała się też na ścianie i dywanie. Po wyjściu stamtąd dało się odczuć zmęczenie, dziwny stan psychiczny, oraz pieczenie gardła. Otóż moje pytanie brzmi - czy taki krótki kontakt mógł być przyczyną zakażenia? Czy mogło się ono rozwinąć tak szybko (poród zaczął się dobę po kontakcie z pleśnią, a pierwsze objawy zaraz po kontakcie - ok 2godz.)??
Odpowiedz
-6 # Karolinag1 2012-04-16 17:36
Ileż tu błęędów!!!!! Merytorycznie wszystko ok ale stylistycznie wysiada....!
Odpowiedz
# Robak 2012-11-09 22:24
Witam! U nas też wychodzi grzyb, po zmierzeniu poziomu wilgoci higrometrem stan wilgoci to 95%, zaatakowane są 2 pokoje i korytarz w niewielkim stopniu, na dole mamy pokój i kuchnię, tam jest w porządku. Do góry mamy 1 pokój który jeszcze nie jest zaatakowany ale małe cętki pojawiają się przy oknie. Mieszkamy tam od ponad roku ale myślimy o przeprowadzce do bloku choćby na 2 pokojowe mieszkanie, wolne od grzyba, bo żona czytając udowodnione naukowo artykuły aż się przeraziła i ja teraz też. Nawet jeżeli grzyb nie wychodzi to wilgoć jak u nas jest też nie jest zalecana. Dogrzać tego domu raczej się nie da bo to stare jak świat budownictwo. Na jeden sezon pomógł nam preparat SAVO przeciw pleśni, ale likwidacja skutku nic tu nie pomoże. Dach również sypie się płaski i na papie izolacyjnej zrobiony. Właściciel obiecał zrobić z tym porządek, ale jakoś nie chce mi się w to wierzyć. Mieszkamy z dwójką dzieci 3 lata i 8 miesięcy i o nich się naprawdę boimy. Na razie nie chorujemy. Trzeba wiać!
Odpowiedz
+2 # czarnulka 2012-11-19 21:23
Pracowałam w szklarni przy pomidorach i na koniec sezonu jest likwidacja 6 metrowych krzaków które pokryte są pleśnią przypominającą szron a pracownicy ścinając ostatnie trosy pomidorów wdychają gęste chmury tej pleśni.Ja od 5 tygodni ciągle kaszle ponieważ zaksztusiłam się pleśnią :sad: Proszę o jakąś radę jakie badania powinnam wykonać bądż jak wyleczyć ten uciążliwy kaszel :sad:
Odpowiedz
# ivona 2013-03-02 09:29
powinnas isc do lekarza bo to bardzo niebezpieczne, sama odczuwam skutki po mieszkaniu gdzie byl grzyb
Odpowiedz
# Robak 2012-12-10 00:45
Tu ponownie Robak. Właściciel posmarował dach smołą, wstawił kratkę wentylacyjną w przedpokoju do góry oraz przemalował farbą Unigrunt ściany zaatakowane przez grzyb, które wcześniej ja i tak musiałem spryskać środkiem SAVO oraz PUFAS. Obecnie udało nam się kupić mieszkanie w bloku, więc wypowiedzieliśm y mu umowę wynajmu i nie mieszkamy tam od 3 tygodni. Na czas remontu mieszkania przenieśliśmy się do moich rodziców. W domu panuje temperatura 2 stopnie wskutek 3 tyg nie grzania pomieszczeń. Mamy tam jeszcze swoje szafy i meble, ale zostawiłem tam z ciekawości higrometr i wskazał on wilgotność 80% czyli kratka pomogła. Po podgrzaniu pomieszczeń spadłaby jeszcze może o 15%-20%, więc może dałoby się tam jeszcze mieszkać. Jednak płacenie komuś wynajmu za dom który nigdy nie będzie nasz jest stratą pieniędzy. PUFAS i SAVO zniszczyło wszystkie grzyby. Aby doprowadzić teraz do temperatury 20 stopni trzeba by było wydać majątek na gaz. Grzyb rozwija się przy 11 stopniach. Teraz zatrzymał się.
Odpowiedz
-1 # AgnieszkaZ 2013-01-18 17:06
U mnie w mieszkaniu hodował sie grzyb w kuchni za meblami. A wszystko przez wymianę OKIEN na PCV. Okna są tak szczelne, że mimo tego że mieszkanie było wietrzone to zrobił sie paskudny grzyb. Rósł sobie tak za meblami przez 4lata a ja zaczęłam bardzo chorować na zatoki, już jestem po dwóch operacjach, senność. Starszy syn od kąt skończył 1rok miał ciągle katar bakteryjny a drugi syn który był narażony na grzyba od urodzenia ciągle chorował na górne drogi oddechowe (zapalenie zatok, katar bakteryjny w końcu uszy-jest juz po drenażu wentylacyjnym). Zamówiliśmy firmę do odgrzybiana, zamontowaliśmy NAWIEWNIKI w okna, w miejscu grzyba zdarliśmy dokładnie cały tynk i ściany pomalowaliśmy specjalną farbą KABE. Sytuacja po tym remoncie i wstawieniu nawiewników jest o niebo lepsza, para się nie osadza, okna nie parują. Tylko u najmłodszego syna system immunologiczny szwankuje przez grzyba ponieważ bardzo łatwo łapie infekcję. NIE BLOKUJCIE W MIESZKANIACH WENTYLACJI BO BEZ NIEJ TWORZY SIĘ GRZYB
Odpowiedz
# AgnieszkaZ 2013-01-18 17:14
a jeszcze mogę dodać żeby unikać stawiania ścian REGIPSOWYCH w miejscach narażonych na wilgoć jak łazienka i kuchnia. Ściana za regipsem sie poci, i powstaje grzyb, której narośl wychodzi np. na fugi miedzy płytkami. A jeśli grzyb jest na ścianach usuwajcie ja bardzo szybko najlepiej przez firmę która się w tym specjalizuje. Mają o wiele lepsze i silniejsze środki od tych sklepowych. I mogą pomóc w zlikwidowaniu przyczyny grzyba bo on sam jest tylko skutkiem m.in. brakiem dobrej wentylacji, przemarzających ścian itp.
Pozdrawiam i życzę udanej wali z grzybami ściennymi
Odpowiedz
# ivona 2013-03-02 09:27
witam, ja mieszkalam przez pol roku w mieszkaniu, ktore bylo zagrzybiale, grzyb zaczal wychodzic po miesiacu ... od wprowadzenia sie.
zaczelam czesciej chorowac i pojawily sie bole kolan, czy ktos mial podobne objawy? jezeli tak jak sie leczyl? i gdzie powinnam sie udac po leczenie? dziekuje za informacje
Odpowiedz
# Grazyna GG 2013-05-30 18:21
bedac w niemczech-od trzech lat jeżdziłam samochodem, który był cały zaplesnialy, a na chwile obecna stwierdzili u mnie lekarze chorobe Haschimoto i tężyczkę oraz przewlekle zapalenie zatok przynosowych , zapalenie wsierdzia, refluks i odczyn alergiczny ponad 1000 ale nikt nie zrobił mi badan w kierunku toksyn, po przeczytaniu tego artykułu zrobię konkretne badanie
Odpowiedz
# jula 2014-02-27 12:50
mieszkałam n awakacjach w domku o wielkicm grzybie. poo paru miesiacach zaczelam chorowac, głównie stawy. teraz mysle czy ma to jakis zwiazek, nie mam próbki tego grzyba, ale czy to mogł mięc wpływ? jesli tak czy jest to uleczalne? mam zdjęcie tego grzyba lecz nie wiem jak tu wstawić.
Odpowiedz
# olaf 2014-06-11 11:02
bardzo dziękuję
Odpowiedz
# olaf 2014-06-11 11:04
dziekuje i pozdrawiam
Odpowiedz

Dodaj komentarz

Kod antyspamowy
Odśwież

Yepyeni arayuzu ile porno severlerin ilgisini cekmis bir site olan Aard.NET, en guncel ve en guzel pornolar ile sizlere xnxx hizmeti sunmaya devam ediyor. Yillardir suregelen bir sektor haline gelen porno sektorunde en kaliteli brazzers pornolari yayinlanmaktadir. Ayrica xhamster, xnxx, youjizz gibi porno sitelerinden alinma pornolari ile unlenen sitemiz, Turkiye'nin hic gorulmedik mobil pornolarini da sizlere sunmaktan gurur duyariz.
escort ankara escort ankara barbie makyaj barbie giydir kayu oyunu pepe oyna