DrukujE-mail
Książki (wszystkie) arrow Poradniki arrow Leki i pożywienie- interakcje (Zofia Zachwieja)
Leki i mikroskładniki odżywcze (Iwona Wewer)Leki pochodzenia naturalnego (Lucyna Markowska)

Leki i pożywienie- interakcje (Zofia Zachwieja)
Powiększ zdjęcie


Leki i pożywienie- interakcje (Zofia Zachwieja)

Cena: 65.71 PLN

Zadaj pytanie o produkt


Wzajemne oddziaływanie leków i pożywienia jest jeszcze mało poznane. Wyniki badań naukowych wskazują na to, że wiele składników pokarmowych może wchodzią w interakcje z lekami przyjmowanymi doustnie i zmieniać skuteczność ich działania. Wzajemne oddziaływanie leków i składników odżywczych może także niekorzystnie wpływać na stan odżywienia człowieka.

Spis treści

Autorzy   ...............................................       9
Podstawowe parametry farmakokinetyczne   .......................     11
Przedmowa.............................................     13
Rozdział 1
Wpływ pożywienia na leki w organizmie
Regina Olędzka.....................................   17
1.1.  Zmiany wchłaniania leków w wyniku ich interakcji z pożywieniem ....     21
1.1.1.   Zmniejszenie wchłaniania leków   .....................     21
1.1.2.   Opóźnienie wchłaniania leków   ......................     23
1.1.3.   Zwiększenie wchłaniania leków   ......................     23
1.2.  Zmiany transportu leków w organizmie w następstwie oddziaływania
z pożywieniem   ......................................     24
1.3.  Zależność biotransformacji leków od składników pożywienia   .......     25
1.4.  Wpływ substancji chemicznych, będących zanieczyszczeniami żywności
na metabolizm leków..................................     27
1.5.  Metabolizm leków a flora bakteryjna przewodu pokarmowego   ......     28
1.6.  Wpływ składu pokarmu na wydalanie leków...................     28
1.7.  Wpływ substancji farmakologicznie czynnych zawartych w żywności
na działanie leków....................................     29
1.8.  Udział płynów w biodostępności leków......................     30
Rozdział 2
Wpływ pożywienia na działanie
poszczególnych leków                                               35
2.1.    Leki ośrodkowego układu nerwowego
Maria H. Borowska, Renata Markiewicz, Aneta Tarnowska......     37
2.1.1.   Leki przeciwpadaczkowe   .........................     37
2.1.2.   Leki stosowane w chorobie Parkinsona................     51
2.1.3.   Leki neuroleptyczne.............................     57
2.1.4.   Leki anksjolityczne..............................     73
2.1.5.   Leki nasenne i uspokajające   .......................     89
2.1.6.   Leki przeciwdepresyjne   ..........................   105
2.1.7.   Leki psychostymulujące i nootropowe.................   135
2.1.8.   Leki przeciw otępieniu...........................   141
2.1.9.   Leki znieczulające działające ogólnie..................   142
2.1.10.   Leki narkotyczne przeciwbólowe   ...................   146
2.2.     Leki układu sercowo-naczyniowego
Jadwiga Piotrowicz, Zofia Zachwieja......................   155
2.2.1.   Inhibitory konwertazy angiotensyny   ..................   155
2.2.2.   Antagoniści receptora angiotensynowego ATi...........   163
2.2.3.   p-adrenolityki   .................................   164
2.2.4.   Glikozydy nasercowe  ............................   169
2.2.5.   Antagoniści kanałów wapniowych   ...................   170
2.2.6.   Leki hipotensyjne o innych mechanizmach działania.......   177
2.2.7.   Leki przeciwzakrzepowe..........................   180
2.2.8.   Leki hipolipemizujące............................   182
2.2.9.   Leki moczopędne   ..............................   189
3.     Leki stosowane w chorobach przewodu pokarmowego
Paweł Paśko, Zofia Zachwieja    ..........................   193
2.3.1.   Leki neutralizujące i osłaniające.....................   193
2.3.2.   Leki cholinolityczne.............................   196
2.3.3.   Inhibitory pompy protonowej   ......................   197
2.3.4.   Antagoniści receptora histaminowego H2   ..............   200
2.3.5.   Leki stosowane w schorzeniach zapalnych jelit...........   206
2.3.6.   Leki przeciwwymiotne i prokinetyczne   ................   209
4.     Leki stosowane w chorobach układu oddechowego
Jadwiga Piotrowicz, Zofia Zachwieja......................   212
2.4.1.   Leki przeciwleukotrienowe   ........................   212
2.4.2.   Metyloksantyny................................   213
2.4.3.   Leki przeciwgruźlicze............................   214
5.     Leki przeciwhistaminowe
Paweł Paśko, Zofia Zachwieja    ..........................   220
Niesteroidowe leki przeciwzapalne, przeciwbólowe,
przeciwgorączkowe i przeciwreumatyczne
Paweł Paśko, Zofia Zachwieja   ..........................   230
7.     Leki hormonalne
Paweł Paśko, Zofia Zachwieja, Joanna Chłopicka   ............   259
2.7.1.   Hormony steroidowe    ...........................   259
2.7.2.   Hormony płciowe i antyhormony   ...................   265
2.7.3.   Hormony tarczycy    .............................   271
8.     Leki stosowane w cukrzycy
Joanna Chłopicka, Zofia Zachwieja.......................   273
9.     Leki przeciwbakteryjne
Jadwiga Piotrowicz, Zofia Zachwieja......................   280
2.9.1.   Antybiotyki...................................   280
2.9.1.1.   Antybiotyki pMaktamowe........................   280
2.9.1.1.1.   Penicyliny.................................   280
2.9.1.1.2.   Cefalosporyny..............................   282
2.9.1.2.   Tetracykliny    ................................   288
2.9.1.3.   Makrolidy   ..................................   291
2.9.1.4.   Linkozamidy   ................................   295
2.9.2.   Chinolony i fluorochinolony   .......................   297
2.9.3.   Sulfonamidy, nitrofurany i nitroimidazole
Paweł Paśko, Zofia Zachwieja   ..........................   305
2.10.  Leki przeciwwirusowe
Jadwiga Piotrowicz, Zofia Zachwieja......................311
2.11.  Leki przeciwgrzybicze
Jadwiga Piotrowicz, Zofia Zachwieja......................322
2.12.  Leki przeciwpasożytnicze
Jadwiga Piotrowicz, Zofia Zachwieja......................327
2.13.  Leki przeciw/nowotworowe i immunosupresyjne
Jadwiga Piotrowicz, Zofia Zachwieja......................332
2.14.  Leki przeciw osteoporozie
Joanna Chłopicka, Zofia Zachwieja.......................342
Rozdział 3
Wpływ leków na przyswajalność
i metabolizm składników odżywczych
Jadwiga Biernat, Marta Michalak ...................347
3.1.     Wpływ leków na wchłanianie składników odżywczych pożywienia  ...  349
3.2.     Wpływ leków na transport składników odżywczych pożywienia.....353
3.3.     Wpływ leków na metabolizm składników odżywczych pożywienia   . . .  354
3.4.     Wpływ leków na wydalanie składników odżywczych pożywienia   ....  356
3.5.     Bezpośredni wpływ wybranych grup leków doustnych na wykorzystanie składników odżywczych w organizmie......................358
3.5.1.   Leki przeciwpadaczkowe   .........................358
3.5.2.   Leki zmniejszające kwaśność treści żołądkowej...........360
3.5.2.1.  Inhibitory pompy protonowej     ....................360
3.5.2.1.1.   Antagoniści receptorów histaminowych H2   ..........363
3.5.2.1.2.   Środki zobojętniające  .........................363
3.5.3.   Leki przeczyszczające............................365
3.5.4.   Leki przeciwmiażdżycowe.........................367
3.5.5.   Leki hipotensyjne   ..............................369
3.5.6.   Leki przeciwzakrzepowe..........................372
3.5.7.   Leki moczopędne   ..............................373
3.5.7.1.   Wpływ leków moczopędnych na gospodarkę sodowo-potasowa 374
3.5.7.2.   Wpływ leków moczopędnych na bioprzyswajalność magnezu 375
3.5.7.3.   Wpływ leków moczopędnych na bioprzyswajalność wapnia     376
3.5.7.4.   Wpływ leków moczopędnych na bioprzyswajalność witamin    376
3.5.7.5.   Wpływ leków moczopędnych na gospodarkę węglowodanową 377
3.5.7.6.   Wpływ leków moczopędnych na gospodarkę lipidową   ....  378
3.5.8.   Niesteroidowe leki przeciwzapalne...................379
3.5.9.   Leki steroidowe................................381
3.5.9.1.   Wpływ leków steroidowych na gospodarkę wodno-elektrolitową 382
3.5.9.2.   Wpływ leków steroidowych na gospodarkę węglowodanową   383
3.5.9.3.   Wpływ leków steroidowych na gospodarkę białkową i lipidową   384
3.5.10.   Leki stosowane w zakażeniach bakteryjnych   ...........385
3.5.10.1. Antybiotyki   ................................385
3.5.10.2.   Leki przeciwgruźlicze..........................388
3.5.10.3.   Sulfonamidy................................389
3.5.11.   Leki stosowane w leczeniu nowotworów..............391
3.5.12.   Środki antykoncepcyjne   .........................393
3.6.    Pośredni wpływ leków na stan odżywienia...................395
3.6.1.   Wpływ leków na zmiany masy ciała   ..................395
3.6.2.   Polekowe zaburzenia funkcjonowania przewodu pokarmowego 398
3.6.2.1.   Polekowe zmiany w jamie ustnej i przełyku............398
3.6.2.2.   Polekowe zaburzenia żołądkowo-jelitowe   .............400
Podsumowanie   ..........................................403
Piśmiennictwo...........................................405
Indeks leków............................................413
Skorowidz rzeczowy.......................................429

Przedmowa

Książka ta jest monografią poświęconą wpływom pożywienia na działanie leków. Motywacją do jej opracowania był fakt wprowadzenia przeszło 25 lat temu tej pro­blematyki do programu nauczania studentów na Wydziałach Farmaceutycznych Aka­demii Medycznych w Polsce. W Zakładach Bromatologii, Biofarmacji, Farmakokine­tyki i Farmacji Klinicznej Wydziałów Farmaceutycznych analizuje się aktualne donie­sienia naukowe dotyczące interakcji leków z pożywieniem. Problemy te przedstawia się studentom, a niektóre ośrodki prowadzą z tego zakresu badania eksperymental­ne. Wykłady omawiające te zagadnienia realizowane były głównie w ramach „Bro­matologii" lub jako samodzielny przedmiot pt. „Interakcje leków z pożywieniem".
Należy podkreślić, że już w 1982 r. w podręczniku L. Krówczyńskiego i A. Dan­ka Zarys farmacji klinicznej (Warszawa 1982) cały rozdział był poświęcony temu problemowi (E. Rybacki, Wpływ pożywienia na działanie leków - s. 354-388). Umieszczono w nim podstawy teoretyczne, przegląd badań oraz listę leków z zale­ceniami ich przyjmowania. Ukazały się też artykuły przeglądowe w czasopismach na­ukowych poświęcone temu zagadnieniu.
W piśmiennictwie światowym liczba ukazujących się prac klinicznych z tego za­kresu jest niewielka. Przyczyną tego stanu rzeczy jest prawdopodobnie niestawianie wymogu konieczności wykonywania badań poświęconych interakcji leków z poży­wieniem przy rejestracji leków zarówno w Polsce, jak i w Unii Europejskiej. Ponad­to prowadzenie tego rodzaju badań jest trudne, a uzyskane wyniki nie zawsze są jed­noznaczne. Ze względów etycznych są one wykonywane przeważnie z udziałem zdrowych ochotników, a więc wyniki nie zawsze są odzwierciedleniem warunków za­chodzących w organizmie chorego człowieka w czasie terapii. Większość prac obej­muje swymi badaniami niewielkie grupy osób, wśród których obserwuje się znaczne zróżnicowanie parametrów farmakokinetycznych danego leku i dlatego wyniki ba­dań są nieraz trudne do oceny. Każdy z autorów bada fragmenty interakcji leku z po­żywieniem, np. ze „standardowymi" śniadaniami lub wysokotłuszczowymi posiłkami, których skład jest różny. Dlatego wniosków z takich prac nie można jednoznacznie uogólniać, aby stwierdzić, że lek należy zawsze zażywać na czczo, bo pokarm utru­dnia (lub ułatwia) jego wchłanianie. Otrzymane wyniki są często sprzeczne i nie spo­sób je porównywać. Niemniej jednak są to sprawy ważne dla prawidłowego przebie­gu terapii, ponieważ nieodpowiedni skład pożywienia może stwarzać ryzyko zwięk­szenia lub zmniejszenia wchłaniania leku, nieprawidłowy metabolizm lub wydalanie leku, a w konsekwencji narazić pacjenta na niepożądane działanie leku i powodować powikłania kliniczne.
Jeśli do tego dodać, że na rynku pojawiają się nowe postaci leków (chociażby for­my o przedłużonym działaniu) o zmienionych właściwościach farmakokinetycznych, to często dobrze udokumentowane w przeszłości interakcje leków z pożywieniem przestają być aktualne.
Na przestrzeni lat obserwuje się postępy w metodach stosowanych w tych bada­niach. Opierają się one głównie na analizie parametrów farmakokinetycznych i far-makodynamicznych leków. Obecnie wprowadza się metody farmakokinetyki populacyjnej pozwalające w sposób bardziej wiarygodny i obiektywny ocenić m.in. inter­akcje badanego leku z pożywieniem. Takie podejście weryfikuje znaczenie kliniczne danej interakcji i pozwala często na rezygnację z restrykcji dietetycznych. Jest to bar­dzo korzystne na przykład przy stosowaniu leków przeciwnowotworowych.
Piśmiennictwo cytowane przy omawianiu poszczególnych leków w niniejszej książce dotyczy wyłącznie badań klinicznych, prowadzonych wśród ludzi, a nie na zwierzętach. Autorzy przede wszystkim opierali się na publikacjach najnowszych, do starszych źródeł sięgając jedynie w razie braku nowych.
Książka omawia wpływ pożywienia na biodostępność 334 leków (nazw rodzajo­wych), podając jednocześnie 1677 nazw handlowych.
Książka posiada następujący układ. Po przedmowie pierwszy rozdział obejmuje zakres wiedzy dotyczącej ogólnych danych na temat wpływu pożywienia na wchła­nianie, metabolizm i wydalanie leków. Drugi rozdział stanowi przegląd leków, dla których znaleziono publikacje opisujące ich interakcje z pożywieniem. Leki zebrano w grupy zgodnie z podziałem farmakologicznym.
W każdej grupie leki wymieniane są w kolejności alfabetycznej według rodzajo­wych nazw polskich. Przy każdym leku w nagłówku umieszczone są nazwy rodzajo­we: polska i międzynarodowa pisane dużymi literami (o ile się różnią między sobą), a następnie nazwy handlowe zaczerpnięte z Leków współczesnej terapii J. Podlew-skiego i A. Chwalibogowskiej-Podlewskiej (2003 i 2007).
Podane zostały wszystkie nazwy handlowe dostępnych w Polsce preparatów far­maceutycznych, aby ułatwić lekarzom, farmaceutom czy pacjentom szybkie wyszu­kanie konkretnego leku w indeksie zamieszczonym na końcu książki.
Nie zamieszczono nazw chemicznych leków, ponieważ farmaceuci znają je, a dla lekarzy nie są one istotne.
Działanie farmakologiczne leków ograniczono jedynie do informacji, do jakiej grupy terapeutycznej należy lek. Szersze omówienie działania pozostawiono źródłom farmakologicznym, tym bardziej że obecnie rozszerzyły się wskazania do stosowania wielu leków, np. przeciwdepresyjnych czy przeciwpadaczkowych jako wspomagają­cych leczenie bólu.
W niektórych ukazujących się w Polsce publikacjach na temat interakcji leku z żywnością podawane są zalecenia przyjmowania leku w stosunku do posiłków i ro­dzaju żywności. Niestety są one często oparte na dawnych badaniach, w których sto­sowano niedoskonałe metody wyznaczania parametrów farmakokinetycznych le­ków. Przepisywanie ich przez następnych autorów powoduje niekiedy mylące zale­cenia i uogólnienia, które w przyszłości trudno będzie wykorzenić.
Z tego też względu autorzy niniejszej książki - wzorując się na znakomitej mono­grafii I. Stockleya Drug interactions (już 6. wydanie) - postanowili przy opracowy­waniu poszczególnych leków, korzystać wyłącznie z oryginalnych publikacji, wiernie je cytując, w sposób jak najbardziej zwięzły. Natomiast w zaleceniach ograniczyć się do tego, co wynika z tych badań, oraz wykorzystać informacje z najnowszych baz da­nych. Autorzy mają nadzieję, że dzięki temu książka ta będzie długo aktualna i jedynie uzupełniana o najnowsze badania. Pragnieniem autorów jest również, aby ta publikacja pozwoliła Czytelnikowi na krytyczne podejście do problemów interakcji leków z pożywieniem i aby była zachętą do śledzenia bieżącego piśmiennictwa jednocześnie autorzy chcą serdecznie podziękować absolwentom Wydziału Farmaceutycznego CMUJ w Krakowie, którzy pisali prace magisterskie w Zakładzie





Ostatnia aktualizacja: środa, 23 maj 2012 16:24



Captcha code Type characters you see. OR Type numbers you hear. (Click on image to refresh)
Type characters you see.
 * 
About captcha Project ::  Kupala.Net


www.igya.pl
www.igya.pl